Hàng hải xanh đang trở thành hướng phát triển quan trọng của vận tải biển thế giới. Ngành này chịu sức ép giảm phát thải nhưng vẫn phải duy trì năng lực vận chuyển. Vì vậy, đội tàu, nhiên liệu, cảng biển và công nghệ đều đang thay đổi.
Mục tiêu phát thải của ngành hàng hải ngày càng rõ ràng
Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) đã đặt ra lộ trình giảm phát thải đầy tham vọng. Theo Chiến lược khí nhà kính năm 2023, ngành vận tải biển quốc tế hướng tới phát thải ròng bằng 0 vào khoảng năm 2050.
Trước đó, ngành cần đạt nhiều mốc quan trọng. Cường độ carbon phải giảm ít nhất 40% vào năm 2030 so với năm 2008. Tổng phát thải khí nhà kính cũng cần giảm ít nhất 20% vào năm 2030. Mục tiêu phấn đấu là 30%.
Đến năm 2040, mức giảm tổng phát thải tối thiểu được đặt ở 70%. Mục tiêu phấn đấu là 80%.
Đây không còn là định hướng dài hạn đơn thuần. Các mục tiêu đang tác động trực tiếp đến đầu tư và vận hành đội tàu.
Nhiên liệu xanh sẽ đóng vai trò then chốt
Một trong những thay đổi lớn nhất nằm ở nhiên liệu. IMO đặt mục tiêu nhiên liệu và nguồn năng lượng phát thải bằng 0 hoặc gần bằng 0 chiếm ít nhất 5% năng lượng sử dụng vào năm 2030. Mức phấn đấu là 10%.
Các giải pháp đang được nghiên cứu và triển khai gồm methanol, ammonia, hydrogen và các loại nhiên liệu có cường độ carbon thấp hơn.
Tuy nhiên, chuyển đổi nhiên liệu không đơn giản. Doanh nghiệp phải tính đến giá thành, nguồn cung và hạ tầng tiếp nhiên liệu. Công nghệ động cơ cũng cần được điều chỉnh.
UNCTAD nhận định quá trình khử carbon sẽ cần thêm đầu tư cho đội tàu, cảng và hệ thống cung ứng nhiên liệu thay thế.
Đội tàu và công nghệ đang thay đổi
Giảm phát thải không chỉ phụ thuộc vào nhiên liệu. Hiệu quả vận hành cũng có thể tạo ra khác biệt lớn.
Các hãng tàu đang quan tâm nhiều hơn đến thiết kế tàu tiết kiệm năng lượng. Tối ưu tốc độ và hành trình cũng giúp giảm nhiên liệu tiêu thụ. Công nghệ số đang hỗ trợ quá trình này. Hệ thống giám sát có thể phân tích hành trình, mức tiêu thụ nhiên liệu và hiệu suất khai thác.
Trong dài hạn, tự động hóa và số hóa có thể kết hợp với các giải pháp năng lượng sạch. Đây là một phần trong quá trình chuyển đổi của ngành hàng hải.
Cảng biển xanh trở thành một mắt xích quan trọng
Một con tàu xanh sẽ khó phát huy hiệu quả nếu cảng biển chưa có hạ tầng phù hợp.
Cảng biển cần từng bước nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng. Các giải pháp có thể gồm:
- Điện hóa thiết bị khai thác cảng.
- Sử dụng năng lượng tái tạo.
- Phát triển hệ thống cung cấp điện cho tàu.
- Số hóa điều hành và tối ưu khai thác.
- Phát triển hạ tầng phục vụ nhiên liệu sạch.
Tại Việt Nam, phát triển cảng thông minh và logistics xanh đang được thúc đẩy. Bộ Xây dựng cũng xác định đây là những hướng phát triển quan trọng trong giao thông hiện đại.
Cơ hội mới cho doanh nghiệp hàng hải và logistics
Hàng hải xanh đang tạo ra nhu cầu đầu tư mới. Doanh nghiệp không chỉ cần quan tâm đến phương tiện vận tải. Hạ tầng cảng, kho bãi, năng lượng và kết nối logistics cũng cần được chuẩn bị. UNCTAD cho rằng quá trình khử carbon cần sự phối hợp giữa doanh nghiệp, cơ quan quản lý và các tổ chức tài chính. Chi phí chuyển đổi sẽ là một yếu tố đáng chú ý trong những năm tới.
Với Việt Nam, đây là cơ hội để phát triển hạ tầng cảng biển theo hướng hiện đại hơn. Các trung tâm logistics cũng có thể được thiết kế theo tiêu chí tiết kiệm năng lượng và giảm phát thải.
DS3 đồng hành cùng hạ tầng logistics xanh
Hàng hải xanh đang chuyển từ xu hướng thành yêu cầu dài hạn. Mục tiêu phát thải thấp sẽ tác động đến cả đội tàu và hệ thống hạ tầng phía sau. Doanh nghiệp chuẩn bị sớm sẽ có thêm cơ sở để thích ứng với tiêu chuẩn mới. Hạ tầng hiệu quả, công nghệ phù hợp và kết nối logistics đồng bộ sẽ ngày càng quan trọng.
Bạn đang tìm kiếm giải pháp hạ tầng đường thủy, xây lắp và logistics chuyên nghiệp? Hãy để DS3 đồng hành từ tư vấn, triển khai đến vận hành, với kinh nghiệm thực tiễn và năng lực đáp ứng các dự án quy mô. Cùng DS3 kiến tạo những công trình bền vững và giá trị lâu dài.
